19.7.2007


Steinn Steinarr: Ljóð




http://netsaga.is/media/files/Morning_Glory.mp3

Steinn Steinarr: Ljóð


                    

                  ÖREIGA - ÆSKA

Ég heilsa' yður öreiga - æska,                                                   

með öreigans heróp á tungu.       
Hjá yður fæddust þær viðkvæmu vonir
sem vordagar lífs míns sungu.
Hjá yður er falinn sá eldur
sem andann til starfsins vekur
sem brýtur að lokum heimskunnar hlekki
og harðstjórann burtu rekur.


Ég heilsa þér öreiga - æska
sem auðvaldið rak út á hjarnið
sem átt að lifa og líða og deyja
við loftleysið, kuldann og skarnið
sem átt að svelta og safna
og bera með þolgæði þrældóms - okið
og þegja til æviloka.



Og það er hin sama saga
er saman aldirnar flétta:
þínir feður og mæður í þúsund liðu
voru þrælar drottnandi stétta.
Þau áttu þann sama óvin
sem arðrænir stritandi lýðinn.
Þau báru til enda sitt böl og sinn kross
svo buguð og kjarklaus og hlýðin.



Þau áttu þann sama óvin
það er auðvald hins liðna tíma
samskonar blekkingar, svik og rán,
samskonar djöfla - glíma.
Samskonar guðsorða - gjálfur
og guðræknis - helgislepja,
samskonar klæðleysi, samskonar hungur
og samskonar vetrar - nepja.




Nú spyr ég þig öreiga - æska
með ólgandi lífið í barmi,
átt þú að bera þá sömu bölvun
og bindast af sama arm?
Átt þú að berjast sem skynlaus skepna
um skammt þin til klæðis og matar?
Átt þú að krjúpa og kyssa á vöndinn
kúgarans sem þú hatar?



Nú spyr ég þig öreiga - æska
sem auðvaldið smáir og sveltir.
Átt þú líka að fylla þann flokk
átt þú að láta þér lynda
þín lífskjör og molana tína
en framleiða í guðs nafni allan arðinn
til auðs fyrir böðla þína?



Nei öreigar, öreigasynir
nú rís elding hins nýja tíma.
Nú hefst okkar síðasti hildarleikur,
nú hefst okkar úrslita - glíma.
Við berjumst um frelsið og brauðið
og blessun sveitar og fjarðar.
Og nú berjumst við öll uns yfir lýkur,
við ógæfu himins og jarðar.



Ég heilsa þér öreiga - æska
í árroða vordrauma þinna.
Þitt verk er að efla þinn eigin hag
og allan heiminn að vinna.
Þitt verk er að berjast um brauðið
að brjóta af þér kúgarans hlekki
og leggja í sölurnar líf þitt og blóð,
já líf þitt og blóð, annars tekst þér það ekki.


KVÆÐI UM HUND

Það var eitt sinn hundur, horaður, ljótur
og húsbóndalaus að flækjast í borginni,
svo aumur og vesæll og enginn sem þekkt' hann
og ekkert sem veitt' honum huggun í sorginni.



Svo dó hann úr sulti seinni part vetrar,
það var sjálfsagt réttmætt og skynsamlegt af honum,
fyrst heimurinn smáð' hann. - Og hafandi glatað
þeim húsbónda sem að forsjónin gaf honum.



Sú þraut var að sjálfsögðu þung fyrir hundinn,
en þetta var sjálfskaparvíti hjá honum,
er hann ákvað einn laugardag síðla sumars
að svíkja sinn herra og strjúka frá honum.



Ég ætl' ekki að dæma né áfellast hundinn,
þeir eru svo margir sem ginu við flugunni
og lögðust í flæking og hæddu sinn herra,
uns heimurinn lokaði síðustu smugunni.

 

DAGINN EFTIR

Nóttin er liðin. - Göturnar fyllast af fólki,
fólki með svefnþrútin andlit og reikula fætur.
Aðeins lokaðir gluggar á einstaka afskekktu húsi
bera ennþá dulrænan svip hinnar liðnu nætur.



Og bílar og vagnar sem rétt fyrir örstuttri stundu
svo stilltir og hógværir sváfu í skúr eða porti,
þeir bruna með válegum gný yfir bæjarins stræti,
eins og blóðþyrstir vargar af langvinnum næringarskorti.




Og bílarnir öskra og mennirnir verk sín vinna
í verslunum, sementi, trjáviði, fiski og kolum.
Samt finnst okkur öllum launin svo lítils virði
og líf okkar sjálfra svo dapurt og allt í molum.


En til hvers er þá að vakna og fara á fætur
og fást við kol eða verslun sem illa gengur
og hlaupa sig þreyttan í daganna fánýta flani,
þegar flestir gætu þó sofið svo miklu lengur.



Svo vitum við líkast til allir hvar sagan endar
að eitt sinn skal dauðinn loka sérhverju auga
og bílarnir velta og vagnarnir eyðileggjast
og verða fluttir suður á öskuhauga.




                    Í VOR



Einn morgun í vor gekkstu ein
niður malbikað strætið
og máttur hins gróandi
lífs
ljómaði úr augum þínum.
Og vindurinn lék sér hlæjandi í hári þínu.
Um háls þinn var bundinn klútur
úr rauðu silki.



Og ég man að þú brostir við litlu barni
sem beið eftir strætisvagninum.
Og mér fannst þá sem öll fegurð og mildi lífsins
væri falin í þessu töfrandi brosi þínu.



Svo hélstu leið þinni áfram,
eitthvað,
kannske til vinnu þinnar,
á fiskreitunum,
kannske hittir þú manninn
sem þú elskar
á einhverju götuhorni.
Ef til vill hefir þú farið að heimsækja konu
sem býr í kjallara í vesturbænum.
Og þú varst svo ung og falleg að ég gat
ekki gleymt þér.



Og þú ert eins og geisli frá sumarsólinni
sem ekki hverfur
þó haustið komi,
heldur lifir og ljómar í sál minni,
eins og logandi blys,
þrátt fyrir myrkrið og kuldann.



Og þú ert eins og boðskapur
um betri og ríkari framtíð mannanna,
eða draumur sem mig hefir dreymt.
Kannske hefir þú aldrei verið til,
aldrei gengið eftir rykugu strætinu
með rauðan klút um hálsinn.
Ég veit það ekki.

VERKAMAÐUR


Hann var eins og hver annar verkamaður,
í vinnufötum og slitnum skóm.
Hann var aldrei hryggur og aldrei glaður
og átti ekki nokkurn helgidóm.
Hann vann á eyrinni alla daga
þegar einhverja vinnu var að fá,
en konan sat heima að stoppa og staga
og stugga krökkunum til og frá.

Svo var það eitt sinn þann óra tíma
að enga vinnu var hægt að fá.
Hver dagur varð harðsótt og hatrömm glíma
við hungurvofuna til og frá.
Þá ólgaði hatrið sem öldur á sænum
og auðvaldsins harðstjórum ristu þeir níð.
Og loksins kom að því að þeir börðust í bænum
um brauð handa sveltandi verkalýð.

Þann dag var hans ævi á enda runnin
og enginn veit meira um það.
Með brotinn hausinn og blóð um munninn
og brjóst hans var sært á einum stað.
Hans fall var hljótt eins og fórn í leynum
í fylkinguna sást hvergi skarð.
Að stríðinu búnu, á börum einum
þeir báru hans lík upp í kirkjugarð.

Og hann var eins og hver annar verkamaður,
í vinnufötum og slitnum skóm.
Hann var aldrei hryggur og aldrei glaður
og átti ekki nokkurn helgidóm.
Engin frægðarsól eða sigurbogi
er samantengdur við minning hans.
En þeir segja að rauðir logar logi
á leiði hins fátæka verkamanns.




 

HÚSIÐ HRYNUR


 

Þitt hús er bjart eins og helgidómur,
þitt hús er dýrðlegt sem kóngsins slot.
Þú átt á banka þitt kaup og krónur,
þú kemst víst tæplega í matarþrot.

Og sælt er að lifa við gull og gengi,
þín gæfa er mikil, svo björt og hlý.
Þú hvorki sorgir né þrautir þekkir
og þjónar drottni með kurt og pí.

En milli þilja í þínu húsi
er þrotlaust unnið hvern dag og nótt,
með hvössum tönnum er nagað, nagað
og nagað mest, þegar allt er hljótt.

Þitt hús er voldugt og viðir sterkir
og veggir sterkir með saum og hnoð.
En hvassar tennur, sem naga og naga,
þær naga í gegn hverja máttarstoð.

Og bráðum tapast þitt gull og gengi
og gæfan hverfur, svo björt og hlý.
Þér finnst hann sár, slíkur sleggjudómur,
en slotið hrynur með kurt og pí.



RÆFILSKVÆÐI



Ég er réttur og sléttur ræfill,
já ræfill sem ekkert kann.
Ég hélt þó hér forðum, að guð og gæfan
myndi gera úr mér afbragðsmann.

Ef til vill framsóknarfrömuð
því fátt er nú göfugra en það
og ef til vill syngjandi sjálfstæðishetju
með saltfisk í hjartastað.

En allt lýtur drottins lögum
í lofti, á jörð og í sjó.
Ég eltist og snýst við minn eigin skugga
og öðlast ei stundar ró.

Sem réttur og sléttur ræfill
ég ráfa um stræti og torg
með hugann fullan af hetjudraumum
en hjartað lamað af sorg.


.