22.5.2008


Talandi um framandi menningu-Flóttamenn í hnotskurn-Sígaunar


Talandi um framandi menningu-Flóttamenn í hnotskurn-Sígaunar

bxp59829.jpgb0011063.jpgaa033341.jpg200346793-001.jpg57600236.jpg1991028.jpg1931066.jpg134047.jpg38014.jpg0495-212518-01.jpg0495-211257-01.jpg viđ

Síđasta blogg mitt var um ţađ hvernig trúarbrögđin sundra fólki sem hafđi kannski veriđ vinir í barnćsku, en nú langar mig til ađ segja frá ţví er ég kynntist sígaunum fyrst.

Í sögum Enyd Blyton ber mikiđ á allskonar sígaunum sem eiga ţađ sameiginlegt ađ búa í hestvögnum og yfirleitt ber rithöfundurinn enski ţeim ekki vel söguna, greinilega haldin einhverjum fordómum í ţeirra garđ.

Sígaunar virđast sćta ofsóknum vegna fordóma um allan heim og hafa kannski ţess vegna stöđugt veriđ á ferđinni og eru ţess vegna hluti af flóttamannavandanum.

Er ég var í Málmey, Suđur Svíţjóđ 1979 hjá ţáverandi tengdaforeldrum mínum sem áttu heima í stóru blokkahverfi fylgdist ég oft međ hópi fólks sem greinilega var sígaunar (sbr myndir) sem undi sér úti á túni inni á milli trjánn.

Mér ţótti ţetta afar skemmtilegt hverfi enda var mikiđ lagt upp úr auđum grćnum svćđum međ allskonar líflegum gróđri.

Ég tók eftir ţví ađ sígaunakarlarnir sátu saman í hring en konurnar stóđu álengdar međ barnaskarann og -vagnana.

 Ţar sem ađ ég sá ekki vel hvađ karlarnir voru ađ bardúsa varđ ég audda heltekinn einkennandi forvitninni sem oft hefur leitt mig í miklar ógöngur,

(eins og td er ég var í London og fékk hóp af ofstćkisfullum múslimum upp á móti mér, sjá reynslusögu mína “Ótrúleg lífsbarátta” á www.netsaga.is)

ţá skellti ég mér í sandalana mína, fór út á stutterma skyrtunni litskrúđugu og grćnu stuttbuxunum (enda var veđriđ hreint afbragđ) og nálgađist hópinn löturhćgt .

Er ég kom nćr, ţóttist audda vera ađ skođa litskrúđug blómin sem minntu svo mjög á skyrtuna mína, lćddi ég hliđarsjóninni inn á milli skvaldrandi kápuklćddra kvennanna, uns ég sá til karlanna.

Ţeir sátu ţar afar líflegir og hávćrir međ spil í hendi og ég fékk ekki betur séđ en ađ í miđjum spilahringnum vćri peningahrúga.

Er ég sneri aftur heim til minna yndislegu fyrrverandi tengdó var ég fljótur ađ spyrja hvort ţau vissu hvađ allt ţetta fólk vćri ađ gera úti á túni.

Já, ţau voru nú hrćdd um ţađ og síđan fékk ég ađ heyra ýmsar skrautlegar sögur af sígaunum sem kćmu sem flóttamenn til Svíţjóđar og fengju ţess vegna sérstaka međferđ, eins og gefur ađ skilja.

Reistar voru fínar blokkir sem allar voru innréttađar nýjum húsgögnum, en ţar sem ađ sígaunarnir höfđu aldrei vanist öđru en vagnalífi voru ţeir fljótir ađ komu innbúinu í gott verđ; allt sem hćgt var ađ selja var selt.

Svínum var slátrađ í bađkarinu osfrv.

Og ţar sem ađ Sígaunar höfđu aldrei vanist ţví ađ mćta til fastrar vinnu voru ţeir settir á bćtur og ţćr voru ţeir einmitt ađ drýgja í peningaspili úti á túni.

Hinsvegar eru ţeir aldir upp viđ hljóđfćraleik og sem skemmtikraftar međ ţeim afleiđingum ađ algengt er ađ sjá spilandi sígauna á götuhornum í útlandinu.

Sígaunar hafa lítiđ veriđ hér á landi, en samt höfum viđ einn íslenskan “sígauna” sem setur skemmtilegan svip á Austurstrćti Reykvíkinga.